Διοίκηση και καινοτομία

Αν σε κάθε εποχή η εναλλακτική ικανοποίηση των κοινωνικών αναγκών αποτελούσε πρόκληση για κάθε επιχείρηση, σήμερα στην εποχή της δικτυακής ευφυΐας και εν μέσω οικονομικής κρίσης, αποτελεί καθοριστικό παράγοντα επιβίωσης. Χαρακτηριστική είναι η θέση των Nonaka και Kenney από το 1991, όταν σημείωναν περιεκτικά ότι «Ολοένα και περισσότερο η επιτυχία των επιχειρήσεων εξαρτάται από την αποτελεσματικότητα της διοίκησης της καινοτομίας… Για μας, καινοτομία είναι η διαδικασία μέσα από την οποία η πληροφορία αναδύεται και επικεντρώνεται σε ένα προϊόν, το οποίο ικανοποιεί ορισμένες ανθρώπινες ανάγκες. Η υγιής επιχείρηση αποτελεί ένα σύστημα ‘αρνητικής εντροπίας’ που συνεχώς δημιουργεί νέα τάξη και νέες δομές, ώστε να επιβιώνει και να αναπτύσσεται… Για να παραμείνει ανταγωνιστική μία επιχείρηση πρέπει συνεχώς να δημιουργεί καινούργιες στρατηγικές, καινούργια προϊόντα, νέες μεθόδους παραγωγής, διακίνησης και διάθεσης».

Για να μπορέσει λοιπόν η σύγχρονη επιχείρηση να ανταποκριθεί στις ραγδαίες αλλαγές του ευρύτερου περιβάλλοντος εντός του οποίου δραστηριοποιείται, θα πρέπει να υιοθετήσει μία νέα οργανωσιακή διάρθρωση, η οποία θα βασίζεται στην ενεργή συμμετοχή όλων των μελών της για την επίτευξη των στόχων της. Θα πρέπει ωστόσο, ο μάνατζερ αυτής της επιχείρησης να μπορεί να κατανοεί τις διασυνδέσεις που πρέπει να υπάρχουν μεταξύ των τμημάτων ή των ομάδων εργασίας και να τις ενοποιεί δια μέσου συνεργασιών.

Στο πλαίσιο αυτό, η καινοτομία μεταβάλλεται σε βασική φιλοσοφία και αποστολή της επιχείρησης, αφορώντας όλη της την οργάνωση και πραγματώνεται βάσει συγκεκριμένων διαδικασιών. Σημαντικό χαρακτηριστικό της καινοτόμας επιχείρησης, είναι ότι πρέπει να έχει την ικανότητα να εκπαιδεύει την αγορά, καθώς είναι αυτή που ξεκινά την οικονομική αλλαγή με την είσοδο ενός νέου προϊόντος ή υπηρεσίας.

Στη βάση των ικανοτήτων της καινοτομικής επιχείρησης βρίσκεται πάντοτε η ικανότητα της μάθησης. Άλλωστε, η ίδια η καινοτομία προσδιορίζεται ως διαδικασία παραγωγής νέας γνώσης ή σύνθεσης υπάρχουσας γνώσης σε νέες μορφές και στη συνέχεια η μεταμόρφωσή της σε προϊόντα, υπηρεσίες ή διαδικασίες, που έχουν οικονομική σημασία και αποτέλεσμα. Επίσης, σημαντική θέση έχει και η ικανότητα της απομάθησης, η οποία είναι μία σύνθετη διαδικασία, που μπορεί να είναι ατυχής και επιβλαβής, ή σημαντική και ευεργετική, αλλά σε όλες τις περιπτώσεις μπορεί να επηρεάσει σημαντικά την ανταγωνιστικότητα της επιχείρησης.

Εξάλλου, εξαιρετικά σημαντική είναι η συμβολή των νέων τεχνολογιών και της πληροφορικής για την καινοτομική επιχείρηση, καθώς οδηγούν σε δεδομένα μεγάλης σημασίας, που σχετίζονται με την ανάλυση του περιβάλλοντος, το ανταγωνιστικό πλεονέκτημα, την οργανωσιακή αποδοτικότητα και την συσσώρευση της γνώσης.

Παρόλ’ αυτά, βασικός άξονας για την θετική συσχέτιση των παραπάνω παραγόντων δεν είναι μόνο οι ηλεκτρονικοί υπολογιστές, αλλά οι άνθρωποι και το τι κάνουν μ’ αυτούς. Ιδιαίτερο ρόλο στην αποδοτικότητα της τεχνολογίας της πληροφορίας παίζουν τα κίνητρα των εργαζομένων, καθώς οι άνθρωποι σπάνια παρέχουν κάτι που τους ανήκει χωρίς αντάλλαγμα.

Σε κάθε περίπτωση, το επιτυχημένο μάνατζμεντ της καινοτομίας θα πρέπει:

1. Να εστιάζει την επιχειρηματική δραστηριότητα σε ένα μόνον αντικείμενο.

2. Να υιοθετεί οριζόντιες οργανωτικές δομές.

3. Να αντιλαμβάνεται την έννοια της καινοτομίας πολυδιάστατα: τεχνολογικά, οργανωτικά και εμπορικά.

4. Να αναπτύσσει πολύμορφές εσωτερικές και εξωτερικές επικοινωνίες και συνεργασίες.

5. Να καθιερώνει επιχειρηματικές καινοτομικές κουλτούρες.

Αντιμέτωπες πλέον με τις ραγδαίες αλλαγές που συμβαίνουν τα τελευταία χρόνια - καί στη χώρα μας, αλλά καί διεθνώς- στην οικονομία, την πολιτική, την τεχνολογία και τη κοινωνία, οι επιχειρήσεις καλούνται να ανταποκριθούν στα νέα δεδομένα -και αν όχι να πρωτοπορούν σ’ αυτές τις αλλαγές, τουλάχιστον να συμβαδίζουν μαζί τους. Στο πλαίσιο αυτό, η μεταστροφή τους στο μάνατζμεντ της καινοτομίας μπορεί να αποτελέσει μία στρατηγική επιλογή, η οποία συνδυαζόμενη με την κατάλληλη γνώση και τις απαραίτητες συνέργιες μπορεί να αποτελέσει σημαντικό εχέγγυο ανταγωνιστικότητας.

Spiral





Σχόλια